{"id":23758,"date":"2020-11-03T10:15:20","date_gmt":"2020-11-03T09:15:20","guid":{"rendered":"https:\/\/sir.kpodr.pl\/?p=23758"},"modified":"2020-11-03T10:47:40","modified_gmt":"2020-11-03T09:47:40","slug":"wyjazd-studyjny-rolnikow-ekologicznych-do-wojewodztwa-lubelskiego-i-podkarpackiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sir.kpodr.pl\/index.php\/2020\/11\/03\/wyjazd-studyjny-rolnikow-ekologicznych-do-wojewodztwa-lubelskiego-i-podkarpackiego\/","title":{"rendered":"WYJAZD STUDYJNY ROLNIK\u00d3W EKOLOGICZNYCH DO WOJEW\u00d3DZTWA LUBELSKIEGO i PODKARPACKIEGO"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Rolnictwo ekologiczne jest bardzo trudnym systemem produkcji, wymagaj\u0105cym du\u017cej wiedzy, zaanga\u017cowania oraz do\u015bwiadczenia. Gwarantuje powstawanie produkt\u00f3w najwy\u017cszej jako\u015bci oraz poszanowanie \u015brodowiska naturalnego. W celu umo\u017cliwienia rolnikom zdobywania wiedzy oraz do\u015bwiadczenia Kujawsko-Pomorski O\u015brodek Doradztwa Rolniczego w Minikowie zrealizowa\u0142 projekt pn. \u201eUpowszechnianie wiedzy oraz dobrych praktyk w przetw\u00f3rstwie i rolnictwie ekologicznym\u201d (operacja wsp\u00f3\u0142finansowana ze \u015brodk\u00f3w Unii Europejskiej w ramach Schematu II Pomocy Technicznej \u201eKrajowa Sie\u0107 Obszar\u00f3w Wiejskich\u201d Programu Rozwoju Obszar\u00f3w Wiejskich na lata 2014\u20132020). Dzi\u0119ki zorganizowanemu wyjazdowi studyjnemu w dniach od 12-17 pa\u017adziernika 2020 roku rolnicy mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 odwiedzi\u0107 Instytut Uprawy Nawo\u017cenia i Gleboznawstwa w Pu\u0142awach oraz rolnik\u00f3w ekologicznych z wojew\u00f3dztwa lubelskiego i podkarpackiego. Projekt skierowany by\u0142 do rolnik\u00f3w i przetw\u00f3rc\u00f3w ekologicznych, rolnik\u00f3w konwencjonalnych zainteresowanych systemem rolnictwa ekologicznego oraz doradc\u00f3w i specjalist\u00f3w Kujawsko-Pomorskiego O\u015brodka Doradztwa Rolniczego odpowiedzialnych za doradztwo w zakresie rolnictwa ekologicznego.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Poszerzenie wiedzy z zakresu ekologicznego systemu produkcji oraz nawi\u0105zanie wsp\u00f3\u0142pracy mi\u0119dzy rolnikami jest bardzo cennym do\u015bwiadczeniem, gdy\u017c w znacz\u0105cy spos\u00f3b u\u0142atwi proces produkcji w gospodarstwach rolnych. Prezentacja dobrych praktyk spowoduje r\u00f3wnie\u017c o\u017cywienie w zakresie przetw\u00f3rstwa produkt\u00f3w ekologicznych. Program wyjazdu zosta\u0142 tak zaplanowany, \u017ceby uczestnicy mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 zdobycia zar\u00f3wno wiedzy teoretycznej popartej naukowymi badaniami oraz praktycznej podczas wizyt w gospodarstwach. Podczas wizyty w Instytucie Uprawy Nawo\u017cenia i Gleboznawstwa w Pu\u0142awach uczestnicy wys\u0142uchali kilku ciekawych wyk\u0142ad\u00f3w dotycz\u0105cych rolnictwa ekologicznego. Pierwszym wyk\u0142adowc\u0105 by\u0142 dr hab. Krzysztof Jo\u0144czyk, kt\u00f3ry om\u00f3wi\u0142 temat pn.\u00a0\u201eOrganizacja i specyfika produkcji ekologicznej, kluczowe elementy agrotechniki wybranych grup ro\u015blin\u201d<\/strong>\u00a0Wyk\u0142adowca zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na wa\u017cne elementy, kt\u00f3re sprzyjaj\u0105 rozwojowi rolnictwa ekologicznego. W\u015br\u00f3d nich wymieni\u0142 nadprodukcj\u0119 artyku\u0142\u00f3w \u017cywno\u015bciowych, spadek zaufania konsument\u00f3w do jako\u015bci surowc\u00f3w \u017cywno\u015bciowych oraz nasilaj\u0105ce si\u0119 ujemne oddzia\u0142ywania rolnictwa na \u015brodowisko przyrodnicze. Du\u017ce znaczenie maj\u0105 r\u00f3wnie\u017c instrumenty polityki rolnej oraz popyt na produkty ekologiczne. Niezaprzeczalnym faktem w rolnictwie ekologicznym s\u0105 zwi\u0119kszone nak\u0142ady pracy, kt\u00f3re w przypadku uprawy zb\u00f3\u017c zwi\u0119kszaj\u0105 si\u0119 o ok. 10%, owoc\u00f3w mi\u0119kkich o 10-20%, ziemniaka o 20-40%, a warzyw nawet o 30-80%. Kluczowym elementem agrotechniki w rolnictwie ekologicznym jest oczywi\u015bcie p\u0142odozmian, kt\u00f3ry jest kompromisem mi\u0119dzy oddzia\u0142ywaniem czynnik\u00f3w przyrodniczych i ekonomicznych. Ponadto integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 gospodarstwa ekologicznego powinna by\u0107 produkcja zwierz\u0119ca na poziomie 0,8 do 1,5 DJP na 1 ha. W rolnictwie ekologicznym zasada uprawy roli brzmi nast\u0119puj\u0105co\u00a0\u201eZabieg\u00f3w uprawowych powinno si\u0119 stosowa\u0107 tak du\u017co jak to jest konieczne, aby stworzy\u0107 uprawianej ro\u015blinie korzystne warunki wzrostu i rozwoju, z zarazem tak ma\u0142o jak to jest mo\u017cliwe\u201d<\/em><\/strong>.\u00a0 Oznacza to, \u017ce rolnik powinien podejmowa\u0107 decyzje o sposobie uprawy roli na podstawie rozeznania gleb i przebiegu pogody. Powinien r\u00f3wnie\u017c uwzgl\u0119dni\u0107 stan pola po zbiorze ro\u015bliny przedplonowej i wymagania ro\u015bliny nast\u0119pczej, okres od zbioru przedplonu do wysiewu kolejnej ro\u015bliny oraz wyposa\u017cenie gospodarstwa w sprz\u0119t do uprawy roli i siewu. Plony uzyskiwane w gospodarstwach ekologicznych charakteryzuj\u0105 si\u0119 znaczn\u0105 zmienno\u015bci\u0105 w latach, ze wzgl\u0119du na brak mo\u017cliwo\u015bci kompensowania dost\u0119pnymi metodami agrotechnicznymi niekorzystnego przebiegu pogody czy b\u0142\u0119d\u00f3w w agrotechnice.<\/p>\n\n\n\n

W ramach drugiego wyk\u0142adu pn. \u201eGospodarowanie sk\u0142adnikami pokarmowymi oraz kszta\u0142towanie \u017cyzno\u015bci gleby w rolnictwie ekologicznym\u201d <\/strong>dr hab. Krzysztof Jo\u0144czyk zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 na fakt, \u017ce naturalna \u017cyzno\u015b\u0107 i urodzajno\u015b\u0107 gleby musz\u0105 by\u0107 wspierane odpowiednio zbilansowanym nawo\u017ceniem. W rolnictwie ekologicznym dopuszczalnym \u017ar\u00f3d\u0142em sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych dla ro\u015blin s\u0105 nawozy naturalne, organiczne, azot wi\u0105zany biologicznie oraz sk\u0142adniki uwalniane z substancji mineralnej gleby. Zawarto\u015b\u0107 materii organicznej w glebie jest tak istotna, gdy\u017c decyduje o mo\u017cliwo\u015bci gromadzenia sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych, o stosunkach powietrzno-wodnych, strukturze gleby i trwa\u0142o\u015bci agregat\u00f3w glebowych. Ponadto ma wp\u0142yw na odczyn gleby oraz ilo\u015b\u0107 mikroorganizm\u00f3w glebowych odpowiedzialnych za procesy biochemiczne, w wyniku kt\u00f3rych uruchamiane s\u0105 sk\u0142adniki pokarmowe dla ro\u015blin. W przypadku, gdy w gospodarstwie ekologicznym stosowanie nawoz\u00f3w naturalnych i organicznych nie zapewnia poprawy \u017cyzno\u015bci gleby dozwolone jest stosowanie nawoz\u00f3w i \u015brodk\u00f3w poprawiaj\u0105cych w\u0142a\u015bciwo\u015bci gleby zawartych w wykazie, dopuszczonych do obrotu zgodnie z przepisami obowi\u0105zuj\u0105cymi w danym pa\u0144stwie cz\u0142onkowskim. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce w rolnictwie ekologicznym dopuszczone jest stosowanie nawoz\u00f3w mineralnych niepochodz\u0105cych z syntezy chemicznej o niskim stopniu rozpuszczalno\u015bci i koncentracji sk\u0142adnika pokarmowego. Nie zezwala si\u0119 na stosowanie mineralnych nawoz\u00f3w azotowych. Wykaz nawoz\u00f3w i \u015brodk\u00f3w poprawiaj\u0105cych w\u0142a\u015bciwo\u015bci gleby zakwalifikowanych do stosowania w rolnictwie ekologicznym publikowany jest na stronie www.iung.pl<\/a><\/p>\n\n\n\n

Kolejny wyk\u0142ad pn. \u201eJak skutecznie chroni\u0107 i zwi\u0119ksza\u0107 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 w rolnictwie, znaczenie bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci w gospodarstwie ekologicznym\u201d <\/strong>wyg\u0142osi\u0142a dr hab. Beata Feledyn-Szewczyk. <\/strong>Zapewne nasuwa si\u0119 pytanie, czym w\u0142a\u015bciwie jest bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i jaki ma zwi\u0105zek z rolnictwem. Ot\u00f3\u017c bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 obejmuje ca\u0142e bogactwo \u017cycia na Ziemi, od zr\u00f3\u017cnicowania genetycznego, przez r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 odmian, gatunk\u00f3w po bogactwo ekosystem\u00f3w i krajobraz\u00f3w. Inaczej mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce jest to z\u0142o\u017cona sie\u0107 \u017cycia, kt\u00f3rej cz\u0119\u015bci\u0105 jeste\u015bmy te\u017c my sami. R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczna obejmuje nie tylko dzik\u0105 przyrod\u0119, ale tak\u017ce rasy zwierz\u0105t i odmiany ro\u015blin wyhodowane przez cz\u0142owieka. Od bogactwa ro\u015blin, zwierz\u0105t i mikroorganizm\u00f3w zale\u017cy wy\u017cywienie ludzko\u015bci, zdrowie, opa\u0142, bezpiecze\u0144stwo spo\u0142eczne. Z podanej definicji wynika, \u017ce rolnictwo ma ogromny wp\u0142yw na bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107, a stan bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci z kolei wp\u0142ywa na rolnictwo. Rolnictwo ekologiczne jest systemem produkcji najbardziej przyjaznym \u015brodowisku. Jest wr\u0119cz sprzymierze\u0144cem bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci. Rolnik dzi\u0119ki utrzymywaniu du\u017cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej w gospodarstwie uzyskuje szereg korzy\u015bci takich jak: lepsze zapylanie upraw, biologiczna ochrona ro\u015blin, utrzymanie odpowiedniej struktury i \u017cyzno\u015bci gleby, zapobieganie erozji gleby, prawid\u0142owy obieg sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych, kontrola przep\u0142ywu i dystrybucji wody. W efekcie uzyskuje wy\u017csze i bardziej stabilne plony, o lepszej jako\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Ostatni wyk\u0142ad przeprowadzony przez dr hab. Beata Feledyn-Szewczyk z IUNG \u2013 PIB w Pu\u0142awach pn.  Dob\u00f3r odmian wybranych grup ro\u015blin w rolnictwie ekologicznym. System Ekologicznego Do\u015bwiadczalnictwa Odmianowego \u2013 EDO <\/strong>by\u0142 bardzo wyczekiwan\u0105 prelekcj\u0105. W rolnictwie ekologicznym odpowiedni dob\u00f3r odmian opr\u00f3cz p\u0142odozmianu jest kluczowym elementem agrotechniki. Odmiany, kt\u00f3re s\u0105 po\u017c\u0105dane w uprawie ekologicznej powinny charakteryzowa\u0107 si\u0119 du\u017c\u0105 zdolno\u015bci\u0105 konkurowania z chwastami, kt\u00f3ra determinowana jest m.in. wysoko\u015bci\u0105 ro\u015blin, typem ulistnienia (odmiany wy\u017csze, o li\u015bciach ustawionych bardziej poziomo lepiej konkuruj\u0105 z chwastami), rozkrzewieniem, budow\u0105 \u0142anu. Niezwykle wa\u017cna jest wi\u0119ksza odporno\u015b\u0107 na choroby grzybowe, kr\u00f3tszy okres wegetacji (odmiany wcze\u015bniej dojrzewaj\u0105ce w mniejszym stopniu pora\u017cane s\u0105 przez choroby grzybowe), dobre zdolno\u015bci pobierania sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych z gleby oraz mniejsze wymagania glebowe. W 2018 roku powsta\u0142a Sie\u0107 Ekologicznego Do\u015bwiadczalnictwa Odmianowego (EDO). IUNG \u2013 PIB w Pu\u0142awach wraz z COBORU wyznaczy\u0142o 6 punkt\u00f3w badawczych na terenie Polski dla ka\u017cdego badanego gatunku (pszenica, owies, j\u0119czmie\u0144). Dzi\u0119ki prowadzonym obserwacjom polowym i analizom, mo\u017cna m.in. okre\u015bli\u0107 podatno\u015b\u0107 poszczeg\u00f3lnych odmian na pora\u017cenie przez patogeny, wysoko\u015b\u0107 i jako\u015b\u0107 plonu, konkurencyjno\u015b\u0107 w stosunku do chwast\u00f3w, a po zbiorze np. okre\u015bli\u0107 zawarto\u015b\u0107 bia\u0142ka, oceni\u0107 przydatno\u015bci ziarna do produkcji m\u0105ki, chleba czy makaron\u00f3w. Informacje na temat badanych odmian i gatunk\u00f3w mo\u017cna znale\u017a\u0107 na stronie www.iung.pl<\/a> w zak\u0142adce EDO.<\/p>\n\n\n\n

Kolejnym punktem programu wyjazdu studyjnego by\u0142y wizyty w gospodarstwach ekologicznych. Uczestnicy odwiedzili gospodarstwo pana Tomasza Obsza\u0144skiego, kt\u00f3re znajduje si\u0119 w Tarnogrodzie, w powiecie bi\u0142gorajski, w wojew\u00f3dztwie lubelskim. Pan Tomasz od 1998 roku gospodaruje zgodnie z zasadami rolnictwa ekologicznego, zaczyna\u0142 od powierzchni ok. 8 ha, obecnie wraz z dzier\u017cawami uprawia 50 ha. Gospodaruje na ziemiach 3 i 4 klasy. Pocz\u0105tkowo uprawia\u0142 g\u0142\u00f3wnie zbo\u017ca, ro\u015bliny okopowe oraz malw\u0119 czarn\u0105, obecnie jego gospodarstwo specjalizuje si\u0119 w uprawie ro\u015blin jagodowych, warzyw oraz ro\u015blin oleistych. W gospodarstwie funkcjonuje linia do pakowania warzyw i owoc\u00f3w, a tak\u017ce do produkt\u00f3w sypkich, takich jak kasze, m\u0105ki, czy suszone owoce. Od kilku lat w gospodarstwie t\u0142oczony jest olej. W olejarni rocznie powstaje jest ok. 3 tys. litr\u00f3w oleju z ro\u017cnych nasion, g\u0142\u00f3wnie z rzepaku, lnu, ostropestu, lnianki siewnej, dyni, czarnuszki.<\/p>\n\n\n\n

Pan Tomasz jest wsp\u00f3\u0142w\u0142a\u015bcicielem funkcjonuj\u0105cej od 15 lat t\u0142oczni sok\u00f3w Owocowe Smaki, kt\u00f3ra znajduje si\u0119 w Nowej Sarzynie w powiat le\u017cajskim, w wojew\u00f3dztwie podkarpackim.W Owocowych Smakach opr\u00f3cz t\u0142oczenia sok\u00f3w, produkcji napoj\u00f3w na bazie fermentowanej herbaty (kambucha) suszone s\u0105 r\u00f3wnie\u017c owoce. W ostatnim czasie w\u0142a\u015bciciele t\u0142oczni pozyskali fundusze z Lokalnej Grupy Dzia\u0142ania i zakupili now\u0105 lini\u0119 technologiczn\u0105 do t\u0142oczenia sok\u00f3w, kt\u00f3ra funkcjonuje w ramach inkubatora przetw\u00f3rczego. Oznacza to, \u017ce zainteresowani rolnicy mog\u0105 przywie\u017a\u0107 swoje surowce, przetworzy\u0107 je i sprzeda\u0107 w\u0142asn\u0105 mark\u0119 produkt\u00f3w w ramach rolniczego handlu detalicznego. Opr\u00f3cz t\u0142oczni sok\u00f3w, jest r\u00f3wnie\u017c linia do rozlewania sok\u00f3w oraz nowo zakupione urz\u0105dzenie do gazowania napoj\u00f3w.  Pan Tomasz ca\u0142y czas rozwija swoje gospodarstwo, w ramach ostatnich inwestycji zakupi\u0142 lini\u0119 technologiczn\u0105 do obierania cebuli. Pomimo, \u017ce by\u0142 to znacz\u0105cy wydatek, jednak uzasadniony ekonomicznie, gdy\u017c cena sprzeda\u017cy cebuli obranej jest znacz\u0105co wy\u017csza od cebuli w \u0142upinie. Cebula obierana jest powietrzem oraz mechanicznymi obcinaczkami, jednak kilka os\u00f3b musi weryfikowa\u0107 jako\u015b\u0107 ostatecznego produktu.<\/p>\n\n\n\n

Pan Obsza\u0144ski zainwestowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c w bran\u017c\u0119 mi\u0119sn\u0105, kupi\u0142 zak\u0142ady mi\u0119sne, kt\u00f3re obecnie nazywaj\u0105 si\u0119 Farmy Roztocza, zlokalizowane s\u0105 w Ksi\u0119\u017cpolu, w powiecie bi\u0142gorajskim. W Farmach Roztocza prowadzony jest r\u00f3wnie\u017c ub\u00f3j, moce przerobowe zak\u0142adu to ok. 200 szt. dziennie trzody chlewnej. \u017bywiec w jako\u015bci ekologicznej oraz konwencjonalnej skupowany jest od lokalnych rolnik\u00f3w. Z uwagi na du\u017ce zapotrzebowanie na ekologiczne produkty mi\u0119sne pan Obsza\u0144ski wyrazi\u0142 zainteresowanie wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z rolnikami z naszego wojew\u00f3dztwa w zakresie chowu i hodowli trzody chlewnej. Produkty wytwarzane w Farmach Roztocza oparte s\u0105 na tradycyjnych recepturach, charakterystycznych dla Lubelszczyzny.<\/p>\n\n\n\n

Pan Tomasz Obsza\u0144ski nieustanie rozwija swoje gospodarstwo, uprawia wiele gatunk\u00f3w ro\u015blin, a tak\u017ce wprowadza nowe, takie jak jagoda kamczacka czy \u015bwido\u015bliwa. Ci\u0105gle poszerza asortyment produkt\u00f3w przetworzonych. W ten spos\u00f3b wprowadza na rynek bogat\u0105 ofert\u0119 produkt\u00f3w ekologicznych oraz tworzy nowe miejsca pracy, obecnie zatrudnia 150 os\u00f3b. Przy ka\u017cdym zak\u0142adzie, a tak\u017ce w gospodarstwie istniej\u0105 sklepiki, w kt\u00f3rych mo\u017cna naby\u0107 wytwarzane w gospodarstwie produkty oraz wyroby z innych gospodarstw ekologicznych jak i przetwory z rolnictwa konwencjonalnego wykonane metodami tradycyjnymi. W\u0142a\u015bciciel gospodarstwa r\u00f3wnie\u017c zaproponowa\u0142 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 rolnikom z naszego wojew\u00f3dztwa w zakresie sprzeda\u017cy produkt\u00f3w. Pan Tomasz jest osob\u0105, kt\u00f3ra anga\u017cuje si\u0119 w rozw\u00f3j rolnictwa ekologicznego bior\u0105c udzia\u0142 w wielu projektach z instytucjami dzia\u0142aj\u0105cymi na rzecz rozwoju rolnictwa ekologicznego, m.in. z IUNG-PIB w Pu\u0142awach. Jest cz\u0142onkiem Podkarpackiej Izby Rolnictwa Ekologicznego, Polskiej Izby Technologii i Wyrob\u00f3w Naturalnych, nale\u017cy do klastra Dolina Ekologicznej \u017bywno\u015bci. Promuje rolnictwo ekologiczne na targach \u017cywno\u015bci ekologicznej w kraju i za granic\u0105.<\/p>\n\n\n\n

W\u015br\u00f3d odwiedzanych znalaz\u0142o si\u0119 gospodarstwo nale\u017c\u0105ce do pana Tadeusza Rolnika. Znajduje si\u0119 ono w Niebieszczanach, powiat sanocki, wojew\u00f3dztwo podkarpackie. Systemem rolnictwa ekologicznego obj\u0119te jest od 2007 roku. Rolnik gospodaruje na 74 ha, z czego 40 jest klasy II i III a, a pozosta\u0142e grunty zosta\u0142y sklasyfikowane jako V i VI klasa. Uprawia stare odmiany zb\u00f3\u017c, takie jak pszenica orkisz, p\u0142askurka, samopsza, gryk\u0119, nostrzyk bia\u0142y, ziemniaki, marchew i buraki. Wsp\u00f3\u0142pracuje z Instytutem Hodowli i Aklimatyzacji Ro\u015blin w Radzikowie. W gospodarstwie utrzymywane jest 11 sztuk byd\u0142a rasy Jersey. Rasa ta jest d\u0142ugowieczna, cechuje si\u0119 wysok\u0105 zdrowotno\u015bci\u0105 i odporno\u015bci\u0105 na choroby, ma \u0142agodny temperament, wi\u0119c jak najbardziej sprawdza si\u0119 w gospodarstwie ekologicznym. Rolnik ponadto posiada pasiek\u0119 \u2013 10 pni oraz utrzymuje trzod\u0119 chlewn\u0105 i dr\u00f3b (kury, g\u0119si, indyki, kaczki) oraz kr\u00f3liki. Pan Tadeusz jest propagatorem rolnictwa ekologicznego, organizuje w swoim gospodarstwie do\u017cynki ekologiczne, podczas kt\u00f3rych prowadzone s\u0105 wyk\u0142ady na temat rolnictwa ekologicznego, pszczelarstwa oraz zdrowego od\u017cywiania. Jest inicjatorem akcji \u201eCa\u0142a Polska piecze chleb\u201d, w ramach kt\u00f3rej m.in. namawia spo\u0142ecze\u0144stwo do pieczenia chleba ze starych odmian zb\u00f3\u017c, wytwarza zakwas chlebowy i rozsy\u0142a go w r\u00f3\u017cne miejsca Polski, a nawet za granic\u0119. Jest r\u00f3wnie\u017c propagatorem akcji pn. \u201eZamieniamy trawniki na warzywniki\u201d, w kt\u00f3rej zach\u0119ca do zak\u0142adania podwy\u017cszonych rabat i uprawiania warzyw na w\u0142asne potrzeby. Stara si\u0119 u\u015bwiadomi\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwu, \u017ce zdrowe jedzenie wyprodukowane metodami ekologicznymi jest w zasi\u0119gu r\u0119ki ka\u017cdego, kto dysponuje nawet niewielk\u0105 powierzchni\u0105. W gospodarstwie Rol \u2013 Apis nale\u017c\u0105cym do pana Tadeusza wytwarzana jest m\u0105ka oraz makarony ze starych odmian zb\u00f3\u017c, ciekawostk\u0105 s\u0105 te z dodatkiem np. soku z buraka, z pokrzywy czy selera. Ponadto sprzedawane s\u0105 miody oraz przetwory z warzyw. Przy gospodarstwie funkcjonuje sklepik, w kt\u00f3rym mo\u017cna naby\u0107 produkty z gospodarstwa oraz towary innych producent\u00f3w korzystnie wp\u0142ywaj\u0105ce na zdrowie.<\/p>\n\n\n\n

Uczestnicy wyjazdu mieli mo\u017cliwo\u015b\u0107 zwiedzenia muzeum znajduj\u0105cego si\u0119 w Bieszczadzkim Parku Narodowym oraz wys\u0142uchania ciekawej prelekcji na temat walor\u00f3w przyrodniczych Parku oraz sposob\u00f3w ich ochrony. Bieszczady zachwycaj\u0105 bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105 gatunk\u00f3w zar\u00f3wno ro\u015blinnych jak i zwierz\u0119cych. Na obszarze parku chronionych jest ok. 50 r\u00f3\u017cnych ekosystem\u00f3w, takich jak torfowiska wysokie, zio\u0142oro\u015ble, szuwarowe czy p\u00f3\u0142naturalne ekosystemy \u0142\u0105kowe i pastwiskowe, kt\u00f3re wymagaj\u0105 ochronny czynnej. M\u00f3wi\u0105c o Bieszczadach nie mo\u017cemy nie wspomnie\u0107 o pi\u0119knych po\u0142oninach, kt\u00f3re wyst\u0119puj\u0105 powy\u017cej 1150 m n.p.m. i zachwycaj\u0105 swych widokiem.<\/p>\n\n\n\n

Wyjazd studyjny rolnik\u00f3w z naszego wojew\u00f3dztwa do IUNG w Pu\u0142awach pozwoli\u0142 znale\u017a\u0107 odpowiedzi na wiele pytania stawianych sobie zar\u00f3wno przez rolnik\u00f3w, kt\u00f3rzy dopiero my\u015bl\u0105 o przestawieniu gospodarstw na ekologiczny system produkcji, rolnik\u00f3w w okresie konwersji oraz rolnik\u00f3w ekologicznych z wieloletnim do\u015bwiadczeniem. Odwiedzone gospodarstwa pokaza\u0142y, \u017ce przetw\u00f3rstwo surowc\u00f3w daje szans\u0119 na rozw\u00f3j, co przek\u0142ada si\u0119 na zadowalaj\u0105cy efekt finansowy. Wa\u017cna jest r\u00f3wnie\u017c inicjatywa s\u0142u\u017c\u0105ca podejmowaniu wsp\u00f3\u0142pracy z innymi rolnikami ekologicznymi, gdy\u017c u\u0142atwia to podejmowania nowych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107. Forma wyjazdu studyjnego daje mo\u017cliwo\u015b\u0107 wymiany do\u015bwiadcze\u0144, a tak\u017ce u\u0142atwia wsp\u00f3\u0142prac\u0119 mi\u0119dzy rolnikami, tak wa\u017cn\u0105 dla rozwoju rolnictwa ekologicznego w Polsce.<\/p>\n\n\n\n